AMD Radeon RX 7000 (RDNA 3) – premiera, specyfikacja, wydajność i cena

O kartach graficznych AMD Radeon RX 7000, opartych na architekturze RDNA 3, zrobiło się w końcu głośniej. Radeony RX 6000 pokazały, że mogą stanąć w szranki z GeForce RTX 3000. Jakiej wydajności można oczekiwać po Navi 3X? Kiedy premiera Radeonów RX 7000? Oto podsumowanie informacji o nowej generacji GPU od „czerwonych”.

Architektura AMD RDNA 3 czerwoną rewolucją?

Karty graficzne AMD Radeon RX 6000 (RX 6900 XT, RX 6800 XT, RX 6800, RX 6700 XT i wkrótce także RX 6600 XT) pokazały, że są w stanie godnie rywalizować z konkurencyjnymi GeForce’ami RTX 3000 (RTX 3090, RTX 3080 Ti, RTX 3080, RTX 3070 Ti, RTX 3070, RTX 3060 Ti i RTX 3060).

Architektura RDNA 2 w 7-nanometrowym procesie technologicznym TSMC przyniosła nie tylko spory skok wydajności względem poprzedniej serii, RX 5000, ale też po raz pierwszy wprowadziła długo oczekiwaną przez graczy obsługę sprzętowego ray tracingu. Co prawda pod tym względem zwykle odstaje od kart Ampere, ale w końcu nie od razu Rzym zbudowano. Karty graficzne AMD Radeon RX 7000 przynoszą duży wzrost wydajności. Jak duży? Co wiemy o nowych GPU?

lisa su ceo amd


Na początku warto byłoby przybliżyć architekturę RDNA 3, na której mają bazować nadchodzące Radeony. Nowa seria kart graficznych oferuje o 50% wyższą efektywność energetyczną względem RDNA 2 (Radeony RX 6000), na co duży wpływ miałoby wykorzystanie niższego procesu technologicznego – 5 nm TSMC, w którym wytwarzane są także procesory Zen 4 (AMD Ryzen 7000 Raphael, następcy Ryzenów 5000).

Co ciekawe, AMD przygotowało rewolucję w budowie GPU, szybciej niż NVIDIA, która – jak wynika z plotek – planują ją wprowadzić dopiero w 2024 roku w układach generacji Hopper (RTX 5000). Nowe GPU mają budowę chipletową, którą wykorzystuje się w procesorach z serii Ryzen czy Ryzen Threadripper.

Topowe układy graficzne Navi 3X miały pierwotnie składać się z dwóch połączonych ze sobą jąder krzemowych z jednostkami obliczeniowymi, ale ostatecznie ich budowa nie jest tak rewolucyjna, jak sugerowały przecieki.

rdzeń graficzny navi 31

Co nowego w kartach AMD RDNA 3?

Nowa architektura RDNA 3, którą AMD wykorzystało w kartach graficznych Radeon RX 7000, przyniosła sporo zmian. Seria jest nawet bardziej innowacyjna niż konkurencyjne RTX-y 4000, a także obsługuje najnowsze standardy, a niektórych nie znajdziesz w nowych GPU „zielonych”. Poznaj najważniejsze zmiany w kartach RX 7000 (RDNA 3):

  • Proces technologiczny 5 nm TSMC – nawet o 54% wyższa wydajność na wat względem RDNA 2 (7 nm TSMC). Co warto wiedzieć, karty RX 7000 ze względu na swoją nietypową budowę produkowane są w dwóch litografiach (także 6 nm TSMC, aczkolwiek najważniejsza część, czyli matryca obliczeniowa GCD w niższym wymiarze technologicznym, co pozytywnie przekłada się na wzrost efektywności energetycznej).
  • Więcej tranzystorów przy podobnej powierzchni rdzenia – liczba względem Navi 21 wzrosła z 27 miliardów do aż 58 mld, mimo że Navi 31 utrzymuje podobną powierzchnię rdzenia graficznego (522 mm² vs 519 mm² w starej generacji). Na rozmiar składa się GCD o powierzchni 300 mm² oraz 6x MCD o łącznej powierzchni 122 mm².
  • Pierwsze konsumenckie GPU o chipletowej budowie – wiele układów scalonych w jeden to prawdziwa rewolucja w GPU, choć nie jest ostatecznie tak duża, jak sugerowały to pierwsze przecieki. Najważniejsza matryca obliczeniowa (GCD; z ang. Graphics Compute Die) to nadal monolit. Budowa typu MCM obejmuje jedynie matryce MCD (ang. Memory Cache Dies) z podsystemem pamięci (Infinity Cache i 64-bitowe kontrolery pamięci GDDR6). Tych może być maksymalnie sześć. W niższych modelach RX 7000 znajdziesz mniej matryc MCD (np. 5 w RX 7900 XT, 4 w RX 7800 XT itd.). Chiplety są połączone specjalnym interfejsem o rekordowej przepustowości 5,3 TB/s (AMD wykorzystuje swoją technikę pakowania Elevated Fanout Bridge 2.5D znaną z akceleratorów MI200).
  • Zunifikowane jednostki obliczeniowe (Compute Units) – RDNA 3 wprowadza nowe procesory strumieniowe. Podwoiła się liczba jednostek ALU (jednostek arytmetyczno-logicznych), natomiast procesorów strumieniowych – nie. Zmiany te przekładają się na możliwość podwojenia wykonywanych instrukcji na cykl zegara. Najłatwiej porównać to chyba do rzeczywistych i efektywnych taktowań pamięci RAM i różnic między nimi.
  • Akceleratory AI i FSR 3.0 – AMD wprowadziło w końcu nowe jednostki AI do obliczeń związanych ze sztuczną inteligencją (po dwie na każdy blok CU) z nowymi, nieokreślonymi instrukcjami. Mogą być one wykorzystane nie tylko w profesjonalnych aplikacjach, ale też w nowej generacji techniki skalowania obrazu FidelityFX Super Resolution 3 z funkcją Fluid Motion Frames, która brzmi jak odpowiednik DLSS Frame Generation w DLSS 3 (do generowania „pustych” klatek). O FSR 3 niewiele jeszcze wiemy poza tym, że ukaże się w 2023 roku i zaoferuje dwukrotnie wyższą poprawę wydajności względem FSR 2.0, co może związek z FMF i wykorzystaniem nowych rdzeni AI.
  • Jednostki RT drugiej generacji – AMD zwiększa także znacząco wydajność w obliczeniach związanych ze śledzeniem promieniem (nawet 1,6-krotnie względem kart RDNA 2). Nowe jednostki zapewnią wydajność porównywalną do topowych układów RTX 3000, a więc gorszą niż RTX-y 4000.
  • Pamięć podręczna Infinity Cache drugiej generacji – mimo poszerzenia szyn danych AMD zaoferuje także nową pamięć podręczną o znacznie wyższej przepustowości – do 5300 GB/s, co jest sporą poprawą względem RX-ów 6000 (do 1793 GB/s w RX-ie 6950 XT). Ilość pamięci jest o dziwo mniejsza niż w serii RX 6000 (maksymalnie 96 MB zamiast 128 MB).
  • AMD Hyper-RX – odpowiedź AMD na NVIDIA Reflex w celu obniżenia opóźnień w grach. Funkcja pojawi się w pierwszej połowie 2023 roku i włączysz ją w sterownikach Radeon Adrenalin. Jej aktywacja będzie wiązać się też ze wzrostem liczby klatek na sekundę poprzez optymalizację ustawień gier.
  • Obsługa kodeków AV1 – jak RTX-y 4000, tak i Radeony RX 7000 obsługują zarówno kodowanie, jak i dekodowanie AV1 (8K60), co poprawi wydajność i jakość podczas streamingu, a także przyspieszy nawet 7-krotnie pracę w niektórych zastosowaniach profesjonalnych (np. w Adobe Premiere Pro).
  • DisplayPort 2.1 – nowe złącze DP oferuje przepustowość nawet do 56 Gb/s, niemal dwa razy wyższą od standardu DP 1.4a, który znajdziesz w konkurencyjnych RTX-ach 4000. DisplayPort 2.1 obsługuje 12-bitową głębię kolorów (gwarancja 68 mld odcieni kolorów) i pozwala na granie w 4K przy 480 Hz oraz w 8K przy 165 Hz. Pierwsze monitory z DisplayPort 2.1 trafią do sprzedaży w 2023 roku.

AMD Radeon RX 7000 – jaka specyfikacja?

O specyfikacji Radeonów RX 7000 można już co nieco napisać po oficjalnej prezentacji pierwszych układów RDNA 3. W końcu poznaliśmy oficjalne informacje o rdzeniu Navi 31 (następca Navi 21, który wykorzystują Radeony RX 6800 wzwyż), ale także co nieco już wiemy z nieoficjalnych źródeł na temat Navi 32 i Navi 33. Według pogłosek tylko pierwsze dwa mają mieć wspomnianą wcześniej budowę typu MCM (ang. Multi-Chip Module).

Rdzeń graficzny Navi 31 przeznaczony dla najpotężniejszych kart miał być zbudowany z dwóch chipletów (GCD). Ostatecznie zaszły jednak spore zmiany w budowie, która będzie czymś pomiędzy konstrukcją monolityczną a MCM. Rdzeń graficzny ma nadal budowę monolityczną (w 5 nm TSMC), jak wcześniej, wokół którego znajduje się do sześciu matryc MCD (w 6 nm TSMC).

Źródło: AMD

Topowa karta graficzna na rdzeniu Navi 31 ma aż 24 GB pamięci GDDR6 z szerszą szyną danych (384-bit, a nie 256-bit). Radeon RX 7900 XT z kolei oferuje 20 GB przy 320-bitowej magistrali, która dodatkowo wspomagana pamięcią Infinity Cache (drugiej generacji).

Oficjalna specyfikacja Navi 31:

  • Budowa: MCM (1x GCD + 6x MCD)
  • Architektura: RDNA 3
  • Układ graficzny: Navi 31
  • Powierzchnia rdzenia Navi 31: 522 mm² (300 mm² GCD i 6×37 mm² MCD)
  • Litografia: 5 nm TSMC (GCD) + 6 nm TSMC (MCD)
  • RDNA WGP: 48
  • Shader Engines: 6
  • Shader Arrays: 12
  • RDNA WGP: 48
  • Ray Accelerators: 96
  • Jednostki AI: 192
  • Procesory strumieniowe: 6144
  • Jednostki teksturujące: 348
  • Jednostki ROP: 192
  • Pamięć VRAM: do 24 GB
  • Typ pamięci: GDDR6
  • Magistrala pamięci: 384-bit
  • Infinity Cache: 96
  • Pobór energii (TBP): do 355 W

Zobacz oficjalne informacje o flagowcach AMD RDNA 3:

Nieoficjalna specyfikacja Navi 32 i Navi 33

Użytkownik Olrak we współpracy m.in. z informatorem ukrywającym się pod pseudonimem Greymon55 przygotował trzy diagramy prezentujące GPU Navi 31, Navi 32 i Navi 33 na podstawie dotychczasowych przecieków. 

Oto jak może wyglądać specyfikacja kart graficznych AMD Radeon RX 7800 XT i Radeon RX 7700 XT, które mają być wydajniejsze od flagowego Radeona RX 6900 XT (Navi 21):

Prawdopodobna specyfikacja Radeona RX 7800 XT:

  • Budowa: MCM (1x GCD + 4x MCD)
  • Układ graficzny: Navi 32
  • Litografia: 5 nm TSMC (GCD) + 6 nm TSMC (MCD)
  • RDNA WGP: 32
  • Shader Engines: 4
  • Shaders Arrays: 8
  • Procesory strumieniowe: 8192 4096
  • Typ pamięci: GDDR6
  • Magistrala pamięci: 256-bit

Przeczytaj więcej o Radeonie RX 7800 XT: Radeon RX 7800 XT stanie do boju z RTX 4080. Szykuj się na godnego rywala

Zobacz więcej szczegółów na temat Radeona RX 7700 XT: Radeon RX 7700 XT – co wiemy o karcie z rdzeniem Navi 32, a czego nie?

Greymon55 zasugerował we wrześniu 2021 roku, że specyfikacja Navi 33 może być ostatecznie nieco słabsza. Karta powinna oferować gorszą wydajność niż Radeon RX 6900 XT (Navi 21), wbrew temu, co sugerowały wcześniejsze przecieki (małą podpowiedź stanowią osiągi Radeona RX 7900 XTX): Radeon RX 7600 XT z układem Navi 33. Moc RX 6900 XT w niższej cenie
specyfikacja radeonów rx 7000
Źródło: 3DCenter.org
Navi 32 ma napędzać Radeona RX 7800 XT i RX 7700 XT, a Navi 31 tylko Radeona RX 7900 XT(X). Gdy tylko pojawi się więcej przecieków na temat niższych modeli RX 7000, zaktualizuję powyższe dane.

Pobór energii AMD Radeon RX 7000. Czyżby (nie) czekała nas wymiana zasilacza?

Karty graficzne na rdzeniu Navi 31 są zdecydowanie mniejsze niż sugerowały to plotki (nieco ponad 500 mm²) i nie będą wcale wymagać potężnego zasilacza. Pod tym względem oferują zbliżone TBP do Radeonów RX 6000, przynajmniej w topowych modelach. W RX 7900 XTX wynosi ono tyle samo co w RX-ie 6950 XT (355 W), natomiast w RX-ie 7900 XT tyle, ile w RX-ie 6900 XT (300 W). W niższych modelach uda się (wyraźnie) zbić pobór poniżej 300 W.

RDNA 3 oferuje aż o 54% wyższą wydajność na wat względem RDNA 2.

wydajność na wat rdna 3 względem poprzednich generacji
Źródło: AMD

Wydajność AMD Radeon RX 7000.  Jak wysoka?

W kuluarach mówi się, że Radeon RX 7900 XTX zapewni do 1,7-razy wyższą wydajność od Radeona RX 6950 XT. To sugeruje, że będzie ona stała na gorszym poziomie niż fenomenalny GeForce RTX 4090 (szczególnie w ray tracingu). W grach ze śledzeniem promieni różnice względem flagowca z serii Radeon RX 6000 mają być podobne, co sugeruje, że Radeony RX 7000 zbliżą się pod tym względem do topowych modeli RTX 3000, a nie RTX 4000.

AMD nie pochwaliło się osiągami niższego modelu, RX 7900 XT, ale zapewne będzie on o około 30-50% wydajniejszy od RX-a 6950 XT. Powinien być więc on porównywalny do RTX-a 4080 16 GB, ale wyraźnie wolniejszy od RTX-a 4090.

Sprawdź przewidywania co do wydajności konkurencyjnych GPU:

wydajność na wat rdna 3 względem rdna 2
Źródło: AMD

To jednak informacje bazujące na oficjalnych wykresach AMD i specyfikacji. Jak w praktyce przekłada się ona na wydajność Radeona RX 7900 XT? Jak wypada karta na tle RTX-a 4080? Sprawdź test wydajności:

Zobacz również test Radeona RX 7900 XTX, czyli najmocniejszego modelu Navi 31:

AMD Radeon RX 7000 – ceny kart graficznych RDNA 3

W przeciwieństwie kart graficznych NVIDIA GeForce RTX 4000, ceny Radeonów RX 7000 stoją na naprawdę niezłym poziomie. Radeony RX 6000 okazały się odrobinę tańsze niż analogiczne do nich GeForce’y RTX 3000, np. Radeon RX 6800 XT – 649 dolarów (3249 zł), a RTX 3080 – 699 dol. (3279 zł), Radeon RX 6900 XT – 999 dol. (4999 zł), a RTX 3080 Ti– 1199 dol. (5600 zł). Jak jest w przypadku RX-ów 7000?

radeon rx 7900 xtx
Źródło: AMD

Radeon RX 7900 XTX – od 999 dolarów (ok. 5999 zł?). Tańszy o 100 dolarów od RX-a 6950 XT.

Radeona RX 7900 XT – od 899 dolarów (ok. 5299 zł?). Tańszy o 100 dolarów od RX-a 6900 XT.

Tym samym Radeon RX 7900 XT(X) są tańszymi GPU niż seria RX 6000. Trzeba przyznać, że AMD jest mocno konkurencyjne pod tym względem, bijąc na głowę przesadnie wysoko wycenione RTX-y 4090 i 4080. Wynika to pewnie z tego, że Radeony RX 7000 były po prostu tańsze w produkcji dzięki zmianom w budowie GPU, a przy tym wykorzystano nie tylko proces 5 nm, ale także tańszy 6 nm.

harmonogram architektur gpu amd

Zobacz: Radeon RX 6000 – aktualne ceny kart graficznych AMD RDNA 2

Co więcej, przy kolejnej premierze, Radeonów RX 8000 (RDNA 4), ceny mogą już pójść w górę. Już zresztą przy tej generacji można było odczuć podwyżki TSMC, które nie zakończyły się na jednej:

Mimo to AMD zaskoczyło bardzo pozytywnie cenami nowych Radeonów, które mogą znaleźć wielu chętnych, bo są znacznie lepiej wycenione od GeForce’ów.

Kiedy premiera AMD Radeon RX 7000?

Zgodnie z oficjalnymi zapowiedziami, premiera pierwszych kart graficznych AMD Radeon RX 7000 odbędzie się w czwartym kwartale 2022 roku, by powalczyć o klientów z GeForce’ami RTX 4000. Trafią one jednak nieco później do sprzedaży niż pierwotnie przypuszczano.

ceny i data premiery radeonów rx 7900 xtx i 7900 xt
Źródło: AMD