Prekursor. Test i recenzja telewizora Sony 55XH9005

Seria XH90 jest bardzo ważna dla firmy Sony, bowiem to właśnie w niej i tylko w niej zadebiutowały nowe rozwiązania techniczne, które pojawią się szerzej w telewizorach na rok 2021 i lata następne. Mowa oczywiście o HDMI 2.1 i nowej wersji Dolby Vision. Do naszych testów trafił model 55-calowy, a o tym, dlaczego uważam go za udany, dowiecie się z poniższej recenzji.

Sony 55XH9005 jest telewizorem 4K z ekranem o przekątnej 55 cali i rozdzielczości 3840 na 2160 pikseli. W trakcie testu telewizor działał pod kontrolą systemu operacyjnego Android 9 i oprogramowania w wersji 6.0384.0052EUA.

plakietka informacyjna telewizora sony 55xh9005

Design

Obudowę telewizora wykonano z tworzyw sztucznych, natomiast ramkę wokół ekranu oraz nóżki z metalu. Ich jakość nie budzi zastrzeżeń, z wyjątkiem tylnej ścianki, którą wykonano z dość niejednolitego tworzywa, na którym widać gdzieniegdzie jaśniejsze miejsca. Metalowa ramka wokół ekranu jest niezwykle cienka, co razem ze smukłymi nóżkami sprawia, że telewizor wygląda bardzo nowocześnie. Niestety, w testowanym modelu 55-calowym nóżki nie miały regulacji rozstawu.

metalowa nozka telewizora sony 55xh9005

Pilot zdalnego sterowania to konstrukcja wprowadzona w 2019 roku, z tradycyjnymi, tj. niepodświetlanymi przyciskami.

Szerokość bocznego obramowania ekranu wynosi 10 mm, a szerokość samej ramki to 1 mm. Z kolei rozstaw nóżek to 1053 mm, a głębokość każdej z nich wynosi 337 mm.

Jakość obrazu Sony 55XH9005

Wyświetlacz

Sony 55XH9005 wyposażono w wyświetlacz LCD typu VA. Tego rodzaju ekran zapewnia ciemniejszą czerń i wyższy kontrast od matryc LCD typu IPS lub ADS.

Termogram pokazuje, że w telewizorze zastosowano podświetlenie bezpośrednie (a jak się później okaże – także wielostrefowe).

sony 55xh9005 obraz z termogramu

Kolory

W trybie własnym (7309K), przy wyłączonym automatycznym lokalnym przyciemnianiu (ALP), średni błąd odwzorowania barw był niski i wyniósł 2,4.

Po włączeniu ALP błąd rośnie do 3,1, ale nie z powodu zmiany odcienia czy nasycenia barw – ALP ma po prostu lekki negatywny wpływ na luminancję (jasność) barw. Pomimo tego wpływ działania ALP (czyli lokalnego wygaszania) na kolory jest i tak niższy niż w telewizorach konkurencji.

Spośród kolorów zwraca na siebie uwagę 100-procentowy czerwony, który jest nieco zbyt mocno nasycony, ale mniej, niż to miało miejsce w modelu 49XH8505.

Na szczęście na mniejszych poziomach nasycenia kolor ten odwzorowany jest poprawnie. Co to oznacza w praktyce? Ano tyle, że np. reklamy wykorzystujące 100-procentowy czerwony będą wyglądać żywo i bardziej intensywnie, niż to przewidział twórca.

Jeśli zaś chodzi o kolory pod kątem, to bledną one, ale w niewielkim stopniu, jak na matrycę typu VA. Spadek nasycenia jest bardziej widoczny na barwie czerwonej…

…niż na zielonej.

mecz piłkarski oglądany na ekranie telewizora sony 55xh9005

Szeroka paleta barw

Pokrycie przestrzeni UHDA-P3 wyniosło 86% (CIExy). To niezły wynik, choć nie tak dobry jak 92% w droższym 55XH9505.

Błędy wyświetlania szerokiej palety barw były niskie, co widać na poniższym wykresie…

…i na diagramie.

Czerń i kontrast

Dzięki matrycy LCD typu VA współczynnik kontrastu ANSI wyniósł 4918:1. Ponadto, w telewizorze zastosowano wielostrefowe podświetlenie poprawiające jakość czerni w ciemnych scenach. Zidentyfikowałem 4 strefy w poziomie i 6 w pionie, co daje łącznie 24 niezależne strefy.

gif pokazujący działanie stref podświetlenia w telewizorze sony 55xh9505

Nie jest to dużo – dokładnie dwa razy mniej niż w 55XH9505. Pomimo tego jakość wygaszania zależy nie tylko od liczby stref, lecz także od algorytmów sterujących pracą podświetlenia, a te Sony miał do tej pory najlepsze w branży. Czy i tak będzie tym razem?

Aby to sprawdzić, na warsztat wziąłem sprawdzoną scenę z filmu Zjawa (The Revenant, 2015). Pojawienie się krótkich napisów spowodowało silniejszą emisję światła z dolnych stref podświetlenia, czego skutkiem ubocznym była zwiększona widoczność ciemnych detali, jak np. szczegóły ubioru Hawka (syna głównego bohatera).

Z kolei kilka sekund później, pojawienie się dwukrotnie dłuższego napisu spotęgowało jeszcze ww. zjawisko. Proszę zwrócić uwagę na oświetlenie stolika stojącego przed telewizorem.

działanie podświetlenia strefowego w telewizorze sony 55xh9005

Ponieważ zdjęcia nie oddają w 100% tego, jak to wyglądało w rzeczywistości, dodam, że choć po pojawieniu się napisów zmiana widoczności detali była zauważalna (choć tej zmiany być nie powinno), działanie układu lokalnego wygaszania w 55XH9005 oceniam pozytywnie. Dlaczego? Przy tylko 24 strefach algorytmy wygaszania w Sony 55XH9005 zostały na tyle dopracowane, że da się oglądać nawet wymagające sceny filmowe i to bez wielu skutków ubocznych lokalnego wygaszania (w tym utraty ciemnych detali).

Przyznam, że kilka tygodni przed Bravią 55XH9005 testowałem telewizor LCD innej marki mający bardziej zaawansowane podświetlenie bo z 32 strefami (czyli o 8 stref więcej). Niestety, pomimo większej liczby stref dużo słabiej dopracowane algorytmy wygaszania w połączeniu z innym rodzajem matrycy dały ostateczny efekt, który nie mógł stawać w szranki z obrazem na ekranie 55XH9005.

Dla potwierdzenia zamieszczam kilka zdjęć z filmu Bliźniak (Gemini Man, 2019):

Jak widać, 24-strefowy telewizor poradził sobie z ciemnymi scenami z Bliźniaka bardzo dobrze. Oczywiście tego typu podświetlenie ma swoje granice i znajdą się sceny, w których będzie ono musiało się poddać (jak np. w rozgwieżdżonej scenie pod koniec XV rozdziału filmu Pierwszy człowiek (First Man, 2018).

I jeszcze jedno. Wydaje mi się, że 24-strefy to chyba absolutne minimum, jakie musi mieć podświetlenie w telewizorze 55-calowym, i dalsza redukcja liczby stref nie będzie raczej możliwa. Choć kto wie? Poczekamy na nową gamę telewizorów Sony na 2021 i wtedy zobaczymy.

W ogólnej ocenie czerń, kontrast i układ wygaszania diod w Sony 55XH9005 uważam za dobre i całkiem udane, pomimo stosunkowo małej liczby stref. To i tak „kosmos” w porównaniu do krawędziówki i jej marnych sześciu pionowych stref w niektórych telewizorach konkurencji. Przyznam, że spodziewałem się gorszego rezultatu, a tu proszę – było lepiej niż myślałem.

HDR

Po trzech minutach tortur (tj. pomiaru) na testowej planszy zajmującej 10% powierzchni ekranu Sony 55XH9005 wycisnął z siebie luminancję rzędu 600 cd/m^2 (z niewielką tendencją spadkową). To bardzo dobry wynik, zaliczający ten model do pełnoprawnej klasy średniej (min. 500 cd/m^2). Nie zauważyłem żadnych sztuczek z przesterowaniem diod LED, tak typowych dla niektórych rywali.

Gradacja bardzo jasnych tonów była typowa dla ekranów tej marki: pokazywanie detali aż do 1000 cd/m^2, a potem odcięcie (ang. clipping).

Krótko mówiąc, mamy tu do czynienia z HDR-em dobrej klasy, a nie jego imitacją.

Odwzorowanie ruchu

Jak przystało na telewizor klasy średniej, Sony 55XH9005 wyposażono w matrycę LCD klasy 120 Hz, dzięki czemu maksymalna ostrość obrazów ruchomych wyniosła 850 linii (na 1080 maksimum). Rozdzielczość ta w rozbiciu na poszczególne tryby układu Motionflow przedstawia się następująco:

  • Wył.: 150 linii (na 1080 maksimum),
  • Automat.: 300 linii,
  • Własny: 850 linii.

Telewizory Sony mają inną „konstrukcję” układu poprawy ostrości i płynności ruchu niż telewizory konkurencji, bowiem zarówno gładkość, jak i czystość mają wpływ na ostrość obrazów ruchomych. Z grubsza rzecz biorąc, większa gładkość to większa płynność ruchu, z kolei większa czystość to większa ostrość ruchu (ale też i większy spadek jasności obrazu).

Wysoką ostrość obrazów ruchomych daje ustawienie gładkość 2, czystość 2, ale wiąże się to z koniecznością akceptacji pewnej (lekkiej, ale zawsze) nadpłynności ruchu, którą nie każdy lubi. Jeżeli przy czystości równej 1 zredukujemy gładkość z 2 na 1, unikniemy ww. nadpłynności, ale rozdzielczość dynamiczna spadnie z 800 do 550 linii.

Zależność pomiędzy ostrością ruchu a ustawieniami opcji czystość (c) i gładkość (g) układu Motionflow przedstawia poniższa tabela.

tabela pokazująca ustawienia upłynniania ruchu w sony xh9005

Moim zdaniem najlepsze ustawienie to albo c1/g1, albo c1/g2, zależnie od sygnału.

Jeśli chodzi o zależność stopnia upłynniania ruchu od trybu układu Motionflow, to przedstawia się ona następująco:

  • Wył.: brak upłynniania,
  • Automat.: duże upłynnianie,
  • Własny: regulowane upłynnianie (domyślnie wyłączone).

Podobnie jak w innych telewizorach Sony, do pełni szczęścia przydałoby się więcej stopni upłynniania (gładkości) ruchu, zwłaszcza dodatkowy stopień pośredni pomiędzy wartościami 1 a 2. Ogólnie jest jednak bardzo dobrze, także ze względu na niewielką liczbę artefaktów (niepożądanych skutków ubocznych) układu upłynniania ruchu. Ponadto, nie stwierdziłem istnienia zjawiska brudnego ekranu (ang. dirty screen effect), które mogłoby przeszkadzać np. podczas oglądania meczów piłki nożnej.

Jakość dźwięku

Sony 55XH9005 wyposażono w dwa przetworniki szerokopasmowe ze membranami o kształcie zbliżonym do smaczliwki.

głośniki telewizora sony xh9005

Dźwięk jest stosunkowo otwarty, klarowny, ale bas dość płytki i twardawy (być może z czasem się nieco rozegra i rozluźni). Niskie tony schodzą do 100 Hz, a potem następuje gwałtowny spadek, a więc wiele utworów muzycznych bazujących na zakresie 60-90 Hz zostaje po prostu wykastrowanych z basu. Pomimo tego do wiadomości i programów publicystycznych dźwięk jest całkowicie do zaakceptowania.

Miejmy nadzieję, że w kolejnych aktualizacjach producent usunie ten mankament, tym bardziej, że pozbawione są go Bravie z niższych i tańszych serii, w których mamy tryby dźwięku.

Funkcje smart telewizora Sony 55XH9005

Testowany telewizor miał fabrycznie zainstalowany system operacyjny Android 9, który posiada bardzo dużą liczbę aplikacji. Podczas kilkudniowego testu nie wykryłem większych problemów w typowych aplikacjach. System także działał stabilnie i nie zawieszał się.

Zasmuciła mnie niemożność podpięcia trybów dźwięku pod belkę szybkich ustawień, co wynika z prostego faktu, że testowana Bravia… nie posiada w ogóle trybów dźwięku. Być może ma to związek z nowatorską platformą sprzętową, na jakiej zbudowano ten telewizor, bowiem w przeciwieństwie do innych Bravii ma on nie tylko HDMI 2.1, lecz także nowy procesor MT5895.

Jeśli chodzi o odtwarzacz multimediów, to obsługuje on cały szereg formatów, jak: avi, mov, mp4, mts, ale bez flv, tp i wmv. Opcje sortowania są bardzo dobre. Niestety, fabryczny odtwarzacz zacinał się podczas odtwarzania jednego z dużych plików testowych z USB (>1GB), ale wystarczyło zainstalować odtwarzacz VLC, aby pozbyć się tego problemu. Wygląda na to, że choć inżynierowie Sony usunęli już część błędów, które zauważyłem w teście modelu 49XH8505, to jeszcze sporo pozostaje do zrobienia. Na szczęście jedną z głównych zalet Androida jest to, że nie jesteśmy skazani na aplikacje fabryczne.

złącza telewizora sony 55xh9005

Złącza i interfejsy

  • HDMI 2.0 – 2
  • HDMI 2.1 (pełne 48 Gb/s) – 2
  • USB – 3
  • Ethernet – 1
  • Optyczne – 1
  • Słuchawkowe – 1
  • Bluetooth – tak
  • Wi-Fi – tak

Skoro o złączach mowa, to w przeciwieństwie do innych recenzentów, którzy testowali Bravię XH9005 wcześniej, ja miałem to szczęście, że zaraz po rozpakowaniu dostałem aktualizację do najnowszej wersji oprogramowania – właśnie tej wyczekanej przez wielu graczy, która „uwalnia” pełne HDMI 2.1 i umożliwia obsługę sygnału 4K/120Hz/4:4:4/10bit (nie mówiąc o tym, że usuwa ona kilka błędów w oprogramowaniu).

Po aktualizacji dwa złącza (nr 3 i 4) mają możliwość obsługi 4K/120Hz oraz obsługi Dolby Vision w wersji standardowej, tj. nie „low latency” (DV LL). Niestety, tej drugiej cechy nie udało mi się potwierdzić – telewizor odtwarzał sygnał DV ale tylko w „starszej” wersji LL, a jakakolwiek próba przesłania standardowego DV skutkowała czarnym ekranem.

Jeśli chodzi o HDMI 2.1 i przesyłanie sygnału 4K/120Hz, to aby skorzystać z tej możliwości, należy wybrać „ulepszony format” sygnału HDMI, jak na zdjęciu poniżej.

Niestety, w czasie testu nie dysponowałem jeszcze źródłem sygnału 4K/120 Hz, więc nie mogę się wypowiedzieć, czy i jak telewizor radzi sobie z takim sygnałem.

Pomimo tego niezależne źródła donoszą o pewnych problemach z ostrością i rozdzielczością obrazu na tego rodzaju sygnale. Inaczej mówiąc, niektórzy użytkownicy i recenzenci (dodajmy: o ugruntowanej reputacji) zauważyli, że ostrość obrazu na ekranie telewizora, któremu dostarcza się sygnał 4K/120 Hz, jest niższa niż pełne 4K.

W odpowiedzi na liczne zapytania firma Sony opublikowała następujący komunikat:

Podczas wyświetlania obrazu 4K 120 Hz telewizor musi przetworzyć mnóstwo danych. W pewnych przypadkach może dojść do nieznacznego ograniczenia przepustowości, ponieważ obraz 4K 120 Hz sam w sobie zawiera olbrzymią ilość informacji. W takim przypadku priorytetem jest dla nas płynność, bo uważamy, że oczekują jej klienci. Dodatkowo, kiedy obraz się zmienia, spadek czystości jest mniej zauważalny. Dostosowaliśmy więc przetwarzanie sygnału i jakość obrazu tak, by finalny obraz na ekranie w żadnych okolicznościach nie umniejszał przyjemności z oglądania materiału 4K 120 Hz.

Oznacza to, że aby uniknąć zacinania się obrazu na sygnale 4K/120 Hz, zmniejszono jego rozdzielczość co pozwoliło „odchudzić” strumień danych, czyli dostosować go do możliwości procesora, a tym samym zachować płynność rozgrywki.

Warto zaznaczyć, że 55XH9005 i pozostałe modele z tej serii są pierwszymi telewizorami Bravia z HDMI 2.1, a z historii wiadomo, że inżynierowie potrzebują czasu, aby dopracować pierwsze generacje urządzeń wyposażonych w nowatorskie rozwiązania techniczne.

W związku z tym otwartą kwestią pozostaje, czy i kiedy firma Sony udostępni rozwiązanie ww. problemu i jaką będzie ono miało postać. Zwracam uwagę, że dotychczas nie stwierdzono występowania ww. mankamentu na sygnale 4K/60 Hz i niższym, co oznacza, że współpraca z konsolami nowej generacji na sygnałach do 4K/60 Hz powinna przebiegać bez zakłóceń.

Specyfikacja techniczna

Parametry wg producenta:

  • rodzaj wyświetlacza – LCD
  • przekątna (cale) – 55
  • kształt wyświetlacza – płaski
  • maksymalna rozdzielczość – 3840 × 2160
  • tunery TV – DVB-C, DVB-S/S2, DVB-T/T2

Parametry zmierzone (ustawienia fabryczne)

  • kontrast ANSI(x:1) – 4918:1
  • średni błąd odwz. barw dE2000 (BT709) – 2,4
  • pokrycie przestrzeni UHDA-P3 (%) – 86
  • input lag (ms) – 14,8

Warto zaznaczyć, że:

  • im wyższy współczynnik kontrastu, tym lepiej,
  • średni błąd odwzorowania barw poniżej 3,0 to bardzo dobry wynik, a jeśli wynosi poniżej 1,0 – świetny wynik; generalnie im mniej, tym lepiej,
  • im większe pokrycie przestrzeni UHDA-P3, tym kolory bardziej nasycone, a tym samym żywsze i bardziej atrakcyjne.
input lag sony 55xh9005

Podsumowanie

Sony 55XH9005 jest przykładem udanego telewizora klasy średniej z ponadprzeciętnym HDR-em, bardzo dobrą reprodukcją barw, niezłymi multimediami oraz dwoma złączami HDMI 2.1. Polecam, choć jakości plastiku użytego do konstrukcji tylnej ścianki nie wybaczam i nie akceptuję.

profil telewizora sony 55xh9005

Minusy

Plusy

geex rekomendacja

Przydatność telewizora

Telewizja: 7/10

Kino domowe: 7/10
Sport: 7/10
Gry: 7/10

W teście wykorzystano program Calman firmy Portrait Displays.