DVB-T2 – co, kiedy, dlaczego?

Zaplanowana na połowę przyszłego roku (tj. 1 lipca 2022) rewolucja techniczna w nadawaniu naziemnej telewizji cyfrowej budzi zrozumiałe emocje wśród telewidzów. Czy konieczna będzie wymiana starego odbiornika na nowy? Co zrobić, jeżeli nie chcemy kupować nowego telewizora? Czy jakość obrazu rzeczywiście się poprawi? Sprawdźcie, co zmieni się wraz z wprowadzeniem standardu DVB-T2.

Przejście na DVB-T2 rodzi wiele pytań i wątpliwości. W tym poradniku postaramy się odpowiedzieć na większość najczęściej zadawanych pytań i rozwiać nasuwające się wątpliwości.

DVB-T2 a wymiana telewizora

W 2013 roku, czyli osiem lat temu wyłączono analogowe nadajniki telewizyjne i przeszliśmy na telewizję cyfrową. Wiele osób musiało wtedy wymienić telewizor na nowy. Teraz kolejny raz słyszymy o zmianach. Czy znowu będę musiał kupić nowy telewizor?


To zależy. Jeżeli Twój obecny odbiornik jest zgodny ze standardem DVB-T2, to wymiana nie będzie konieczna. W przypadku gdy odbiornik nie obsługuje DVB-T2 również nie ma konieczności wymiany – wystarczy zakup zewnętrznego urządzenia (dekoder), które będzie w stanie odczytać sygnał w nowym standardzie i przesłać je do telewizora przez kabel HDMI.

Dlaczego zostanie wprowadzony standard DVB-T2

Z czego wynika zmiana standardu nadawania w Polsce? Przecież już raz zmienialiśmy system w 2013 roku?

Jest kilka powodów tego stanu rzeczy, ale główny to wprowadzenie telefonii komórkowej w standardzie 5G. Nowa usługa wymaga tzw. refarmingu częstotliwości (ang. frequency refarming).

symbol 5G
Źródło: UKE

Co to jest ten „frequency refarming”?

Oddajmy głos spółce Emitel, która jest głównym operatorem naziemnej sieci radiowo-telewizyjnej w naszym kraju i odpowiada za wdrożenie ww. zmian:

Refarming oznaczana konieczność przeniesienia multipleksów telewizji naziemnej z częstotliwości 694 -790 MHz do niższego zakresu 470 – 694 MHz. Ma to związek z koniecznością zwolnienia pasma 700 MHz przez kraje Unii Europejskiej na potrzeby operatorów komórkowych (usługi 5G), a także w związku z zapowiadanym w 2022 roku przejściem na nadawanie w standardzie DVB-T2/HEVC.

Inaczej mówiąc, aby wdrożyć telefonię komórkową w standardzie 5G, trzeba zrobić dla niej miejsce w pasmie 700 MHz. Ponieważ pasmo to zajmuje aktualnie cyfrowa telewizja naziemna, trzeba telewizję przenieść do innego pasma, aby na zwolnione miejsce mogła wejść telefonia 5G.

To tak jak w przypadku rolnika, który ma do swojej dyspozycji ograniczoną liczbę hektarów pola i musi po prostu przenieść uprawę żyta w inne miejsce, aby na zwolnionym skrawku pola mógł zasadzić np. pszenicę. Ta zmiana sposobu zagospodarowania pola to nic innego jak refarming. Podobnie jest w przypadku pasm radiowych.

Jaki akt prawny reguluje ww. zmiany?

Zmiany określa Zarządzenie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 17 stycznia 2020 roku w sprawie planu zagospodarowania częstotliwości dla zakresu 470-790 MHz.

Wprowadzanie standardu DVB-T2 – daty oraz przebieg procesu

Kiedy nastąpi ostateczne przejście na nowy standard? Inaczej mówiąc, ile czasu mają posiadacze telewizorów na dostosowanie się do zmiany?

Proces zakończy się 30 czerwca 2022 roku, a 1 lipca emisja będzie już tylko i wyłącznie w nowym standardzie.

Czy zmiany nastąpią jednocześnie w całym kraju?

Nie, bowiem cały ten złożony proces podzielono na cztery etapy:

  • obszar I – do 28 marca 2022 r.;
  • obszar II – do 25 kwietnia 2022 r.;
  • obszar III – do 23 maja 2022 r.;
  • obszar IV – do 27 czerwca 2022 r.

Jakie województwa i regiony obejmują ww. obszary, pokazuje poniższa mapka:

mapa Polski z podziałem na strefy, w których wprowadzana będzie DVB-T2
Źródło: Emitel

Uwaga! Są to terminy „nie później niż”, co oznacza, że faktyczna data „refarmingu” i zmiany częstotliwości nadawania multipleksów może być w praktyce nieco inna.

Korzyści z przejścia na DVT-2

Jakie korzyści, oprócz zwolnienia częstotliwości na potrzeby sieci 5G, przyniesie przejście z DVB-T na DVB-T2? Czy po zakupie nowego telewizora z DVB-T2 jakość obrazu się poprawi?

Przejście na z DVB-T na DVB-T2 przyniesie nowy standard nadawania, jakim będzie HEVC, który da szereg następujących korzyści:

  • Możliwość emisji wszystkich programów w rozdzielczości HD.
  • Możliwość dodania nowych programów ze względu na wzrost „pojemności multipleksów” z 24,88 Mb/s do ok. 40 Mb/s; wynika to z tego, że nowy kodek HEVC (H.265) pozwala w porównaniu do starego AVC (H.264) przesłać prawie dwa razy więcej danych w tym samym kanale.
  • Kodek sygnału wizji HEVC stosowany w DVB-T2 jest wydajniejszy, tj. zapewnia lepszą kompresję sygnału przy takim samej lub zbliżonej jakości obrazu.
  • Z kolei kodek sygnału fonii AC3 pozwala na przesyłanie wielokanałowego dźwięku (np. Dolby Atmos).
Źródło: Emitel

Ponadto Emitel twierdzi, że:

Korzyści płynące z tej zmiany to przede wszystkim możliwość zwiększenia liczby kanałów w ofercie naziemnej i nadawania ich w jakości HD, możliwość nadawania programów UHD/4K, większa odporność na zakłócenia, lepsza jakość dźwięku oraz szereg usług dodatkowych z wykorzystaniem standardu telewizji hybrydowej (HbbTV).

Jaki telewizor albo dekoder będzie zgodny ze standardem DVB-T2

Mam stary telewizor i wygląda na to, że chyba będę musiał kupić nowy. Jakie parametry powinien mieć nowy odbiornik?

  1. Obsługa kodeka HEVC (H.265).
  2. Obsługa kodeka Dolby Digital Plus (AC3).
  3. Obsługa telewizji hybrydowej HbbTV w wersji 2.0.1 lub lepszej.

Ostatni wymóg dotyczy tylko tzw. telewizorów Smart, czyli tych odbiorników, które można podłączyć do internetu. Inaczej mówiąc, zgodność z HbbTV 2.0.1 nie jest wymagana do odbioru samej konwencjonalnej (tj. niehybrydowej) telewizji w nowym standardzie.

Słyszałem, że jeśli mam stary telewizor, to nie muszę kupować nowego, lecz wystarczy dokupić urządzenie STB? Co to jest?

Jest to dekoder sygnału telewizyjnego mający postać osobnego urządzenia z własnym zasilaniem.

Czy przewidziany jest zwrot środków za dekoder lub dofinansowanie jego zakupu?

Niestety, w chwili obecnej nic nie wiadomo o żadnym programie dofinansowania czy refinansowania zakupu dekoderów dla mniej zamożnych konsumentów.

Jaki dekoder mam kupić do starego telewizora, by móc odbierać telewizję z DVB-T2? Jakie parametry powinien on mieć?

Dekoder powinien mieć takie same parametry jak telewizor zgodny z DVB-T2, tj:

  1. Obsługa kodeka wizji HEVC (H.265).
  2. Obsługa kodeka fonii Dolby Digital Plus (AC3).
  3. Obsługa telewizji hybrydowej HbbTV w wersji 2.0.1 lub lepszej.
  4. Identyczne złącze jak w telewizorze (np. HDMI).

DVB-T2 a ustawienia anteny i telewizora

Czy po ww. zmianach będę musiał kupić nową antenę?

Niekoniecznie.

Czy po przejściu na standard DVB-T2 konieczna będzie zmiana położenia anteny?

Emitel obiecuje, że ponowne ustawienie anteny nie będzie konieczne. W praktyce może być różnie.

Czy będę musiał przestroić kanały?

To zależy. Wiele odbiorników telewizyjnych ma fabrycznie aktywną funkcję wyszukiwania nowych kanałów i informuje użytkownika o nowych kanałach. Jeżeli telewizor nie posiada takiej funkcji lub jest ona wyłączona, użytkownik może ręcznie uruchomić proces strojenia w menu.

Czy nie za dużo tych zmian? Niedawno była cyfryzacja telewizji, a teraz znowu kolejne zmiany? Czy to nie jest przypadkiem jakiś spisek producentów sprzętu (telewizorów, dekoderów itp.)? Kiedy wreszcie będzie spokój?

Nie, to nie jest spisek. Zmiany wymusza postęp techniczny. Głównym „winowajcą” jest telefonia komórkowa 5G, ale zmiany wynikają także z przepisów UE.

Nie wiem, czy mój obecny telewizor obsługuje DVB-T2? Jak mogę to sprawdzić?

Możliwości jest kilka:

  • instrukcja obsługi,
  • specyfikacja na stronie www,
  • sprzedawca w sklepie,
  • infolinia producenta lub inne źródło.

Pomimo tego, nawet jeżeli sprawdzenie ww. źródeł potwierdzi nam, że nasz odbiornik obsługuje DVB-T2, nie ma nic lepszego jak własnoręczne sprawdzenie, czy rzeczywiście odbiornik potrafi odbierać sygnał DVB-T2. W tym celu można wykorzystać liczne emisje testowe, jakie Emitel prowadzi obecnie w wielu regionach kraju. Poniżej przedstawiamy listę nadajników, które prowadzą emisję testową w nowym standardzie.

Nazwa obiektu nadawczego (wg Emitel):

  1. Białystok Krynice
  2. Częstochowa Wręczyca Wielka
  3. Dęblin Ryki
  4. Gdańsk Chwaszczyno
  5. Jelenia Góra SK
  6. Kalisz Mikstat
  7. Katowice Kosztowy
  8. Kielce Św. Krzyż
  9. Konin Żółwieniec
  10. Kraków Chorągwica
  11. Lublin Piaski
  12. Łódź EC
  13. Olsztyn Pieczewo
  14. Poznań Śrem
  15. Rzeszów Sucha Góra
  16. Siedlce Łosice
  17. Szczecin Kołowo
  18. Warszawa PKiN
  19. Warszawa Raszyn
  20. Wisła Skrzyczne
  21. Wrocław Ślęża
  22. Wysoka G. Św. Anny
  23. Zielona Góra Jemiołów
  24. Żagań Wichów
  25. Białogard Sławoborze
  26. Bieszczady g Jawor
  27. Bydgoszcz Trzeciewiec
  28. Ciechanów Monte Cassino
  29. Ekspozytura Grzywacz
  30. Elbląg Jagodnik
  31. Giżycko Miłki
  32. Gniezno Chojna
  33. Gorlice Maślana Góra
  34. Iława Kisielice
  35. Kłodzko Czarna Góra
  36. Koszalin Gołogóra
  37. Leżajsk Giedlarowa
  38. Lębork Skórowo Nowe
  39. Ostrołęka Ławy
  40. Piła Rusinowo
  41. Płock Rachocin
  42. Przemyśl Tatarska Góra
  43. Przysucha Kozłowiec
  44. Rabka Luboń Wlki
  45. Suwałki Krzemianucha
  46. Szczawnica Przehyba
  47. Tarnów G Św. Marcina
  48. Zakopane Gubałówka
  49. Zamość Tarnawatka

Jak emisja testowa wygląda w praktyce?

Kanały testowe emitowane są tylko w niektórych regionach kraju. Na przykład w Warszawie dostępnych jest cały szereg kanałów emitowanych w nowym standardzie. Łatwo je rozpoznać po „HEVC” na końcu nazwy. I tak, w październiku 2021 roku w stolicy możliwy był odbiór następujących stacji (wybrane pozycje):

lista kanałów dostępnych w ramach transmisji testowej DVB-T

Warto pamiętać, że:

  • są to emisje testowe;
  • niektóre kanały emitowane są okresowo, tj. nieciągle;
  • nie wszystkie kanały i nie zawsze „działają” prawidłowo i można zaobserwować zniekształcenia lub nawet brak obrazu (tylko fonia); są to jednak zjawiska rzadkie.

Pomimo tego większość kanałów nadawanych w HEVC działa prawidłowo i na ich podstawie można sprawdzić, czy będzie konieczny zakup nowego telewizora lub dekodera.

Najpierw mieliśmy DVB-T i AVC teraz DVB-T2 i HEVC. Czy to oznacza koniec zmian?

Nie, to nie koniec zmian. Organizacja zarządzająca DVB analizuje już nowe rozwiązania techniczne, w tym nowe kodeki jak VVC (Versatile Video Codec), które potrafią zaoszczędzić nawet do 39% danych w stosunku do kodeka HEVC. Jak widać, gra jest wart świeczki.

A więc doczekamy się też i DVB-T3?

Tak, nie jest wykluczone, że wcześniej czy później taki standard się pojawi, co jest nieuchronną konsekwencją postępu technicznego, którego nie da się zatrzymać.

Gdzie szukać dodatkowych informacji o nowym systemie DVB-T2? Dodatkowe informacje można znaleźć: Ponadto warto o obejrzeć też poniższy film, który w przystępny sposób pokazuje zakres planowanych zmian: